Fare ve sıçanlar görsel olarak farklı görünmelerinin dışında ayrıca yapısal olarak da bazı farklılıkları mevcut. Bu kemirgenlerin aralarındaki farkları anlamanız, bu tür kemirgenlerle mücadele de başarınızı doğrudan etkileyecektir. Davranışları ve alışkanlıkları, yaşadıkları ortamlar ve yiyecek tercihleri gibi fare ve sıçan arasındaki farklara vakıf olmanız bu kemirgenlere karşı çabalarınızı olumlu etkileyecek ve size oldukça büyük faydası dokunacaktır.
Fareler üzerinde etkili olan yöntemler sıçanlara karşı etkisiz hale gelebilir. Çatı faresi, fındık faresi ve ev faresi veya lağım faresi, sıçan gibi bu kemirgenlere uygulayacağınız önlemler, birisine etkili olsa bile diğerine etkili olmaz.
Evin tabanına koyacağınız fare kapanı veya zehirlere çatıda yaşayan sıçan için faydasız kalacaktır. Veya fareler için koyduğunuz fare kapanı büyük sıçanlar üzerinde etkili olmayacaktır. Aşağıdaki konu başlıklarından fare ve sıçan arasındaki farklar nelerdir genel itibarıyla görebilirsiniz.
Fare ve Sıçanların Davranışı
Fare ve sıçan arasındaki en önemli farklardan birisi farelerin meraklı olması, sıçanların ise tedbirli olmasıdır.
Sıçanlar dikkatlidir ve yaşama yetenekleri oldukça fazladır. İzledikleri güzergahlarda daha önce olmayan farklı nesnelere şüphe ile yaklaşırlar ve bunlardan kaçınmayı tercih ederler. Bu yüzden şüphe çekmeyen ve abartılmadan uyum sağlayan önlemler alınması gerekir.
Normal fareler ise oldukça meraklıdır. Yeni olan şeyleri farkeder ve araştırır. Sıçanlar kadar olmasa da dikkatlidirler. Ancak sıçanlardan daha kolay yakalanma ihtimalleri vardır.
Her iki kemirgen türü de akıllıdır ve dikkatli bir şekilde mücadele edilmelidir.
Fare ve Sıçanların Fiziksel Özellikleri
Ülkemizde yaygın olarak fındık faresi olarak da bilinen ev faresi (Mus musculus), çatı faresi (sıçan, rattus rattus), lağım faresi (sıçan) ve tarla faresi (sıçan) görülür.
Ev Faresi
Sivri burun, küçük baş, hafif kıllı büyük kulak, küçük ayakları vardır. Gri gövdeli ve koyu kuyruklara sahiptir. 1 ayda erişkin hale gelebilir, 2 ayda bir 12 - 13 yavru doğurabilir ve 2 yıl kadar yaşayabilirler. Dışkıları ufak çubuk şeklindedir.
Çatı Faresi
Hafif ince ve genellikle gri bir gövde, sivri burun, kılsız büyük kulaklara sahip, ortalama 200 gram ağırlığında olan bir sıçandır. Dışkıları yaklaşık 1,25 cm ve sivri uçludur.
Lağım Faresi (Kahverengi Sıçan)
Ağır ve büyük bir gövde, keskin olmayan burun, kısa kulak, yaklaşık 28 cm boyunda ve 300 gram ağırlığında olabilen bir sıçan türüdür. Dışkıları kapsül şeklindedir. İnsanların yaşadığı ortamlarda, şehir içi genellikle lağımlarda yaşarlar.
Farelerin Yaşam Alanları ve Üremeleri
Fareler genellikle tahıllar ve ufak bitkilerle beslenmeyi tercih eder ancak hemen hemen her bir şeyi beslenmek için kullanabilir. Yuvalarını yiyeceklerinin yakınlarına yaparlar.
Uygun koşulları sağlayan farelerin üremesi oldukça yoğundur. Dişi bir fare yılda 5 - 6 kere doğurabilir ve her seferinde 10 - 12 yavru meydana getirebilirler. Doğan her bir fare 1.5 ayda üremeye hazır hale gelir. 1 ile 2 yıl kadar yaşam süreleri vardır.
Farelerin Hareket Tarzları
Fareler saldırı veya savunma, yemek bulma ve nerede olduklarını anlama esnasında kuyruklarının yardımıyla 2 ayak üzerinde durabilir. Çok iyi yüzebilir, tırmanabilir ve zıplayabilir. Dikey yüzeylere bile tırmanabilir ve 35 - 50 cm arasındaki yüksekliğe zıplayabilirler.
Kablolar ve halatlar üzerinde yürüyebilir. Kuyruğunu düz tutarak dengesini sağlar ve 4 ayağıyla birlikte oldukça hızlı hareket ederler.
Genellikle fareler geceleri aktiftir ve geceden itibaren sabah vaktine kadar aktif olurlar. Işığı sevmezler ancak yuvaları bozulursa veya yemek ararlarsa gündüz ortaya çıkarlar. Yaklaşık 1 cm genişliğinden küçük deliklerden bile geçebilirler.
Fareler Hakkındaki Bilgiler
-
Ev faresi dünyanın en iyi 100 istilacılarından birisi olarak kabul edilir.
-
Sıçanlar farelere saldırabilir ve yiyebilir. Bu yüzden sıçanlardan fareler korkar.
-
Fareler renk körüdür ancak koku ve tat alma, dokunma ve işitme gibi duyuları güçlüdür.
-
Fareler hem şehir hem de kırsal bölgelerde yaşayabilir.
-
Dışkı, kemirme ve ayak izlerinden farenin varlığı tespit edilir.
Sıçanların Yaşam Alanları ve Üremeleri
Sıçanlar tahıl ve eti yemeyi tercih ederler ancak hemen hemen herşey ile beslenebilirler. Her gün 15 gram ile 30 gram arasında sıvı tüketmeleri gerekir. Yediklerinden gerekli derece sıvıyı tedarik edemezlerse su bulmaları gerekecektir.
Duvarlar, enkazlar, ağaçlar, bina altı veya çatı arasında yuva yaparlar. Lağım faresi oyuklara yuva kurarken çatı faresi duvar, tavan ve ağaçlara yuva yapmayı tercih eder.
Lağım faresi yılda 6 kere doğum yapabilir ve her seferinde yaklaşık 12 ye kadar yavru doğurabilir. Bu yavrular 3 ayda erişkin hale gelir ve üremeye hazır olurlar. Yaklaşık 18 ay kadar yaşayabilirler. Çatı faresi ise yılda 8 kere doğurabilir ve her seferinde yaklaşık 8 yavru doğurabilir.
Sıçanların Hareket Tarzları
Çok iyi yüzerler. Bu yüzden lağımda yaşarlar ve arızalı kanalizasyon sistemindeki kanalları takip ederek tuvaletler aracılığıyla binalara girebilirler. 1,5 cm genişliğindeki delikten geçebilirler.
Sıçanlar düzenli olarak aynı güzergahları takip ederler ve yiyecek su veya barınak için tırmanacaklardır. Her gün geçtikleri yollarda farklı nesneler görürlerse tedbirli olacaklardır. Genellikle yuvalarından 1 kilometreden fazla uzaklaşmazlar.
Sıçanlar Hakkında Bilgiler
-
Dışkı, kemirme ve ayak izi, yuva gibi belirtiler bir sıçan varlığının anlaşılmasını sağlar.
-
Fareler gibi geceleri hareket etmeyi severler. Görme yetileri zayıftır ancak koku, tat ve duyma becerileri oldukça güçlüdür.
-
Farelere göre çok daha büyüktür. Daha çirkin ve büyük kıllara sahiptir.
-
Lağım faresi ve çatı faresi sıçanlar arasında oldukça yaygındır. Bu iki fare birbirleriyle anlaşamaz ve çoğunlukla birbirleriyle kavga eder. Kavgayı kazanan taraf ise en büyükleri olan lağım faresidir.
-
Lağım fareleri binaların altında, çatı fareleri de binaların üstünde yaşamayı tercih ettikleri için bir binayı her iki sıçan türü de istila edebilir.
